Voor tashengsels is runderleer (plantaardig gelooid leer) met een dikte van 2,0 mm tot 3,0 mm ideaal. Dit materiaal heeft voldoende draagkracht om het gewicht van een volle tas te dragen, zonder dat het tijdens dagelijks gebruik overmatig uitrekt. Een schouderband of hengsel is een constructief onderdeel dat bij elk leerbewerkingsproject hard moet werken. Het draagt de volledige belasting en wordt blootgesteld aan wrijving, zweet, regen en voortdurend buigen. Een verkeerde materiaalkeuze in deze fase wreekt zich snel in de vorm van scheurende randen, vervormingen of een hengsel dat na een paar maanden centimeters langer is dan op de dag dat het de werkplaats verliet.
Welke leerdikte voor tashengsels
De dikte van het materiaal is een factor die direct bepalend is voor de duurzaamheid en het draagcomfort van de tas. Bij enkellaagse schouderbanden, gesneden uit één stuk materiaal, ligt het optimale bereik tussen 2,0 mm en 3,0 mm. Een leerdikte van 2,5 mm is hierbij de gulden middenweg voor de meeste projecten, zoals klassieke shoppers, posttassen of stadstassen. Het biedt een stevige grip, snijdt niet in de schouder onder het gewicht van een laptop of boeken, en behoudt tegelijkertijd voldoende soepelheid om mooi langs het lichaam te vallen.
Onder de 2,0 mm zakken bij een enkellaags hengsel is vragen om problemen. Dun leer begint, zeker onder invloed van lichaamswarmte en belasting, onherroepelijk uit te rekken. Als je echter van plan bent om een dubbelgelaagde band te naaien, veranderen de spelregels. Ervaren leerbewerkers verlijmen vaak twee stroken dunner leer, bijvoorbeeld van 1,2 mm dik, met daartussen een verstevigingsband (om uitrekken te voorkomen). Het geheel wordt vervolgens met de hand gestikt met een sterke zadelmakerssteek (saddle stitch). Dit levert een totale dikte van ca. 2,5 mm op, maar de band oogt onvergelijkbaar veel eleganter doordat beide zijden een gladde nerfzijde vertonen.
Aan de andere kant heeft leer dikker dan 3,0 mm zelden zin bij damestassen. Een band van 4,0 mm dik werkt prima voor een zware herenwerktas of een broekriem, maar oogt op een lichte damestas lomp en blijft stug van de schouder afstaan. Bovendien levert dik leer problemen op bij de montage van fournituren. Het omvouwen van 4,0 mm leer rond een kleine D-ring of passant vereist enorme kracht, en op het buigpunt ontstaat een lelijke, dikke ophoping die lastig netjes te stikken is. Een vakkundige oplossing hiervoor is het uitsnijden of afschuinen (schalmen) van de leerrand op de plekken waar deze om de fournituren vouwt.
Welke looimethode
De keuze tussen plantaardig gelooid leer en chroomgelooid leer bepaalt het hele afwerkingsproces van het hengsel. Voor enkellaagse banden is plantaardig gelooid leer de absolute favoriet. Door de compacte vezelstructuur is dit materiaal vormvast en veel minder vatbaar voor uitrekken. Bovenal maakt plantaardig gelooid leer een professionele randafwerking mogelijk. Nadat de scherpe hoeken zijn afgeschuind met een kantenschaaf, bevochtig je de rand met Tokonole en polijst je deze met een polijsthout. Het resultaat is een gladde, verzegelde en vochtbestendige rand die niet rafelt of aan kleding blijft haken. Gebruik je ongeverfde tuigleer stroken, dan kun je deze ook zelf verven met professionele leerverf van Fiebing's, zoals Pro Dye. Houd er wel rekening mee dat als je patronen wilt aanbrengen met leerstempels, je plantaardig gelooid leer van minimaal 2,0 mm dik nodig hebt – dunner leer houdt een diepe afdruk niet vast.
Chroomgelooid leer heeft heel andere eigenschappen. Het is zachter, soepeler en vaak al in de looierij waterafstotend gemaakt. Het is geweldig voor hobo-tassen of soepele buideltassen, maar voor hengsels vraagt het om een andere aanpak. Door de lossere vezelstructuur hebben hengsels van chroomgelooid leer een sterke neiging tot uitrekken. Daarom vereisen ze vrijwel altijd een voering, een ingelijmde verstevigingsband aan de binnenkant of een buisconstructie (waarbij het leer rond een kern wordt gevouwen). Een cruciaal verschil is ook de afwerking. Chroomgelooid leer kun je niet polijsten met Tokonole – de vezels hechten niet samen door wrijving. De randen van zo'n hengsel moet je afwerken met speciale kantenverf of door de randen naar binnen om te vouwen (de zogeheten Franse vouw).
Een belangrijke tip voor beginners: koop je gekleurd, fabrieksmatig afgewerkt leer (of het nu chroom- of plantaardig gelooid is), probeer dit dan niet extra te verven of met was te behandelen. De fabriekscoating sluit de poriën van het materiaal af. Producten die op zo'n oppervlak worden aangebracht, glijden er simpelweg af of laten een plakkerige, vlekkerige laag achter. Focus je bij dit soort leer puur op de randafwerking.
Waarop letten
Het ontwerpen en snijden van hengsels vereist kennis van de anatomie van de leerhuid en een goede voorbereiding van je werkplek. Dit zijn de belangrijkste aandachtspunten voor een geslaagd resultaat.
De snijrichting is van wezenlijk belang. Natuurlijk leer is geen homogeen materiaal. De dichtste, stevigste en meest rekvrije vezels bevinden zich op de rug van het dier (het croupon). Hoe dichter je bij de buik komt, des te losser de structuur wordt. Een band gesneden uit het buikdeel gedraagt zich onder belasting als een slap elastiek – na een paar dagen dragen is hij onherstelbaar met centimeters uitgerekt en gaan de randen golven. Snijd lange draagbanden daarom altijd parallel aan de ruglijn.
De volgende stap is het afronden van de randen. Een recht afgesneden strook leer van 2,5 mm heeft scherpe, haakse hoeken. Laat je die zo, dan snijdt de band onaangenaam in de hand en schuurt hij langs je kleding. Om deze scherpe rand weg te nemen, gebruik je een kantenschaaf. Voor tashengsels van 2,0 tot 3,0 mm gebruik je meestal maat #1 of #2. Dit gereedschap snijdt de hoek vloeiend af en bereidt de rand voor op het aanbrengen van Tokonole en het polijsten.
Kies je ervoor om de band te stikken, stem dan je gereedschap en garen goed op elkaar af. Een stiknaad op een tasriem zorgt voor stevigheid én een decoratieve uitstraling. Voor zulke projecten zijn leervorken met een tandafstand van 4 mm of 5 mm perfect. Ze zorgen voor een elegante, duidelijke steek zonder het materiaal te dicht te perforeren (wat het leer zou kunnen verzwakken). Gebruik voor het naaien sterk polyestergaren. Gewaxt garen van Slam of het dikkere, zeer slijtvaste Vinymo MBT-garen zijn uitstekende keuzes.
Vergeet de fournituren niet. De dikte van het hengsel moet goed aansluiten op de metalen onderdelen. Moet het hengsel verstelbaar zijn, kies dan passende gespen. Te dik leer schuift niet soepel door de gesp, terwijl te dun leer gaat schuiven en de gespdoorn niet stevig vastzet. Maak voordat je de definitieve band uitsnijdt altijd even een teststrookje van een reststuk om te controleren hoe het materiaal valt met de gekozen fournituren.
Aanbevolen leersoorten uit ons assortiment
De keuze voor een specifiek materiaal hangt af van de stijl van de tas die je wilt maken. In ons assortiment vind je leersoorten die perfect zijn voor het maken van sterke tashengsels.
- Blank tuigleer, plantaardig gelooid (2,5 mm). De klassieker binnen de leerbewerking. Dit is puur, natuurlijk leer waarmee je volledige controle hebt over je project. Je snijdt hier kaarsrechte stroken uit, werkt de randen prachtig glad af en kunt het desgewenst in elke gewenste tint verven. Met de tijd ontwikkelt het een diep en karaktervol patina.
- Maya leer. Het paradepaardje van onze webshop, geliefd bij menig ambachtsman. Dit is een plantaardig gelooid leer dat af fabriek al is gekleurd en afgewerkt. Het heeft een unieke, subtiel matte textuur. Hengsels van Maya leer ogen uiterst professioneel, terwijl jouw werk zich beperkt tot het op maat snijden en polijsten van de randen.
- Volnerf leer met extra stevigheid. Zoek je een kant-en-klare kleur en een gladde, klassieke nerf, kies dan voor een stevigere rundveesoort. Houd er rekening mee dat bij leer met een afgedekte nerf de randafwerking vraagt om een speciale kantenverf in plaats van nat polijsten.
Gerelateerd
Wil je je vakkennis verder verdiepen en fouten bij het maken van tassen voorkomen? Bekijk dan ook onze andere handleidingen:







